English | Ελληνικά
Τρίτη, 17 Οκτωβρίου 2017
Άρθρο
Αρθρα - Αναλύσεις

Έλλειψη Αξιόπιστων Μελετών Επάρκειας του Συστήματος Ηλεκτρικής Ενέργειας ως το 2020 Διαπιστώνει Έκθεση του ΙΕΝΕ

Έλλειψη αξιόπιστων μελετών επάρκειας του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας για το άμεσο μέλλον, και συγκεκριμένα ως το 2020, διαπιστώνει, μεταξύ άλλων, το ΙΕΝΕ στην έκθεσή του με τίτλο «Η Ασφάλεια του Ελληνικού Ενεργειακού Συστήματος». Σύμφωνα με την έκθεση, η λειτουργία της αγοράς ηλεκτρισμού, o ρόλος του αερίου και ο μακροχρόνιος ενεργειακός σχεδιασμός οι βασικές παράμετροι για την ασφάλεια εφοδιασμού της Ελλάδας.

Η συγκεκριμένη έκθεση, βασίζεται στην ομώνυμη εκδήλωση που διοργάνωσε το Ινστιτούτο στις 15 Μαρτίου 2017, στο Ξενοδοχείο Ηλέκτρα Παλλάς (οδός Νικοδήμου) στην Αθήνα με την συμμετοχή περισσότερων από 70 ατόμων μελών του ΙΕΝΕ και εκπροσώπων εταιρειών και φορέων από όλο το φάσμα της αγοράς ενέργειας στην Ελλάδα.

 

Η έκθεση αποτελεί μία διεξοδική εξέταση του όλου θέματος και αφορμή για τη σύνταξή του αποτέλεσε μια σειρά προβλημάτων που αντιμετώπισε το ενεργειακό δίκτυο της Ελλάδος τον Δεκέμβριο του 2016 και Ιανουάριο 2017 όπου κατά κοινή ομολογία το ηλεκτρικό σύστημα της χώρας έφθασε στα όριά του και αποφεύχθηκε η κατάρρευσή του μόνο μετά από τις επίμονες και συντονισμένες προσπάθειες των Ρυθμιστικών αρχώ ν, της ΔΕΗ και των παραγωγών.

Πιο αναλυτικά, η συζήτηση με όλους, σχεδόν, τους φορείς της ενεργειακής αγοράς της χώρας στο πλαίσιο της ως άνω ειδικής εκδήλωσης του ΙΕΝΕ ανέδειξε τρία βασικά θέματα που σχετίζονται με την κρίση και, συνεπώς, με την ασφάλεια εφοδιασμού της χώρας, Τα συγκεκριμένα θέματα, τα οποία, σύμφωνα με το Ινστιτούτο, θα πρέπει να αναλυθούν σε βάθος και να προταθούν άμεσα λύσεις, για τα όποια εμπόδια και τις όποιες στρεβλώσεις, είναι τα παρακάτω:

1. Η λειτουργία της αγοράς ηλεκτρισμού:

Τα βασικά ζητήματα που ανέδειξε η συζήτηση σχετικά με το ρόλο του ηλεκτρικού συστήματος στη κρίση ήταν:

(α) η ανάγκη διατήρησης / επαύξησης της ετοιμότητας και ικανότητας του ηλεκτρικού συστήματος της χώρας στην αντικατάσταση του Φ.Α. με εναλλακτικά καύσιμα, όταν απαιτείται, σε περιόδους κρίσεων

(β) Από τεχνικής πλευράς το σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας λειτούργησε ικανοποιητικά, με τις διαθέσιμες λειτουργούσες μονάδες να ανταποκρίνονται πλήρως, παρότι η έξοδος ορισμένων λιγνιτικών μονάδων, λόγω «περιβαλλοντικής αναβάθμισης τους», μείωσαν αισθητά το κύριο δυναμικό παραγωγής, που θεωρητικά θα έπρεπε να ήταν διαθέσιμο στις συνθήκες αυτές,

(γ) τα υψηλά ελλείμματα στα νερά των υδροηλεκτρικών, που αναλώθηκαν και θα πάρει χρόνο να ανακτηθούν

(δ) παρατηρήθηκαν στρεβλώσεις και αθέμιτες πρακτικές στη λειτουργία της χονδρεμπορικής αγοράς Η.Ε. με εκτεταμένη χρήση προθεσμιακών προϊόντων, τύπου ΝΟΜΕ, σε εξαγωγές,

(ε) το χαμηλό όριο προσφοράς της ΟΤΣ στα 300 €/MWh, που έχει θεσμοθετηθεί στην Ελλάδα, όταν στις γειτονικές χώρες το όριο αυτό είναι 3.000 €/MWh, που δημιούργησε ντόμινο εξαγωγών Η.Ε. και μετά πληρώθηκε η αγορά στην οριακή τιμή αποκλίσεων,

(στ) έλλειψη αξιόπιστων μελετών επάρκειας του συστήματος Η.Ε. για το άμεσο μέλλον (2020).

Βέβαια, γίνεται κατανοητό ότι η λειτουργία του λεγόμενου «Target Model», από το 2018, στην Ελλάδα θα εξαλείψει πολλά από τα προαναφερθέντα, αλλά θα πρέπει να λειτουργήσει άμεσα και σωστά, ώστε να δημιουργηθούν και οι συνθήκες για υψηλού κεφαλαιουχικού κόστους επενδύσεις στη χώρα. Σημαντικός είναι, στα θέματα αυτά, ο ρυθμιστικός ρόλος της ΡΑΕ, που έχει ήδη ξεκινήσει τις διαδικασίες επεξεργασίας για την έκδοση των κανονιστικών νόμων και οδηγιών για το «target model» ώστε, σύντομα, να απαλειφθούν οι όποιες ασυμμετρίες, που διαμορφώνουν τις τιμές αγοράς της Η.Ε. και να δημιουργηθεί ένα πιο ανταγωνιστικό τοπίο στον ηλεκτρισμό.

2. Ο ρόλος του Φ.Α. στο ενεργειακό τοπίο:

Τα δυο βασικά συμπεράσματα σχετικά με τη λειτουργία της αγοράς Φ.Α. αφορούσαν στην ευελιξία της αγοράς Φ.Α. στην Ελλάδα και στην έλλειψη «τελευταίου καταφυγίου» στο υπάρχον νομοθετικό πλαίσιο για το Φ.Α. και στην ευελιξία της αγοράς Φ.Α. στην Ελλάδα.

Όπως ανέφεραν πολλοί ομιλητές, στο Φ.Α. δεν υπάρχει η οργανωμένη αγορά - που θεωρείται και ως ρηχή - όπως αυτή του ηλεκτρισμού, παρά τις όποιες δυσλειτουργίες του.

Μέχρι σήμερα το μοντέλο αγοράς Φ.Α. ήταν ένα συναινετικό μοντέλο, βασισμένο πάνω στις μακροχρόνιες συμβάσεις εισαγωγής της ΔΕΠΑ και πώλησης στους ηλεκτροπαραγωγούς, σε μία σταθερή τιμή, η οποία είναι προβλέψιμη και η αγορά έχει τη βεβαιότητα ότι η ΔΕΠΑ θα παρέχει το αέριο, όποτε το χρειάζεται ο καθένας.

Όμως, όπως φάνηκε τον περασμένο χειμώνα το μοντέλο αυτό έφτασε στα όρια του και δεν λειτουργεί πλέον κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες, και άρα θα πρέπει σύντομα να αντικατασταθεί με ένα πλέον ευέλικτο μηχανισμό. Συνοπτικά, πρέπει να υιοθετηθούν και εφαρμοσθούν οι κατευθύνσεις του European Gas Target Model και στην Ελλάδα, το συντομότερο δυνατόν.

Στη παρούσα κρίση, η έλλειψη «τελευταίου καταφυγίου» στο υπάρχον νομοθετικό πλαίσιο για το Φ.Α. καλύφτηκε, χωρίς να είναι συμβατική της υποχρέωση, από τη ΔΕΠΑ και χωρίς να έχει αποπληρωθεί ακόμα για αυτό. Το θέμα αυτό βρίσκεται στα θέματα που αναλύει η ΡΑΕ, σχετικά με την κρίση και πρόκειται να προτείνει στο ΥΠΕΝ νομοθέτημα για την άμεση επίλυση του.

Η ολοκλήρωση της 2ης αναβάθμισης και η αναβαθμισμένη λειτουργία του σταθμού ΥΦΑ της Ρεβυθούσας μαζί με την βελτίωση, για τις περιόδους κρίσης, των συμβολαίων ΦΑ σε όλη την αλυσίδα τους από την αρχική προμήθεια ΦΑ μέχρι την κατανάλωσή του, που συνδέεται και με το θέμα του «τελευταίου καταφυγίου», είναι άμεσης προτεραιότητας.

Το θέμα της εποχιακής αποθήκευσης Φ.Α. στην Ελλάδα, (π.χ. υπόγεια αποθήκη στη Ν. Καβάλα, ή κάλυψη της ανάγκης αυτής από μια περιφερειακή αγορά στη ΝΑ Ευρώπη, όπου θα γίνεται χρήση γειτονικών αποθηκών), είναι ένα θέμα αρκετά σημαντικό που άπτεται της ασφάλειας της χώρας και το οποίο θα πρέπει να μελετηθεί ενδελεχώς, γιατί και οι δυο λύσεις έχουν και τα θετικά τους και τα αρνητικά τους σημεία.

Να σημειωθεί ότι όλες οι βελτιώσεις, τόσο στην αγορά ηλεκτρισμού όσο και σε αυτή του Φ.Α., θα συμβάλλουν στη δημιουργία ανταγωνιστικών αγορών, οι οποίες και θα λειτουργούν στο ευρύτερο ευρωπαϊκό πλαίσιο και με τρόπο που δεν θα επιτρέπονται στρεβλώσεις, που θα αμείβονται όλες οι υπηρεσίες και τα προϊόντα, παρέχοντας ανταγωνιστικές ενεργειακές τιμές στους καταναλωτές και ασφάλεια εφοδιασμού.

3. Ο μακροχρόνιος ενεργειακός σχεδιασμός της χώρας:

Η εκπόνηση ενός καλά σχεδιασμένου Μακροχρόνιου Ενεργειακού Σχεδιασμού, ΜΕΣ, της χώρας θα έχει ως βασικό επίτευγμα τη διασφάλιση τόσο της ενεργειακής επάρκειας της χώρας όσο και την απανθρακοποίηση του ενεργειακού συστήματος, με ολοένα και πιο ισχυρή διείσδυση των ΑΠΕ και της ΣΗΘΥΑ, με το μικρότερο δυνατό κόστος για τον τελικό καταναλωτή.

Επίσης, ο ΜΕΣ θα καταδείξει το ενεργειακό μέλλον της χώρας, εκεί που θα θέλει να οδηγηθεί η χώρα το 2030 ή και το 2050, το νέο ενεργειακό της μείγμα, το ρόλο των ΑΠΕ, τόσο στο διασυνδεδεμένο όσο και στο μη-διασυνδεδεμένο δίκτυο, το ρόλο της εξοικονόμησης ενέργειας αλλά της αποκεντρωμένης και διάσπαρτης παραγωγής, κ.λπ.

Ένας καλοσχεδιασμένος, βασισμένος στις νέες ενεργειακές τάσεις που αναδεικνύονται παγκόσμια, μακροχρόνιος ενεργειακός σχεδιασμός σε συνδυασμό με την εφαρμογή των νέων αγορών στο άμεσο μέλλον, θα αναβαθμίσει την Ελλάδα και θα την καταστήσει έναν αξιόλογο και αξιόπιστο ενεργειακό παράγοντα της ευρύτερης περιοχής της ΝΑ Ευρώπης, ενισχύοντας τα όποια γεωστρατηγικά πλεονεκτήματα της χώρας.

Το ΙΕΝΕ πιστεύει απόλυτα ότι απαιτείται σοβαρή μελέτη και κατάλληλος σχεδιασμός στο ενεργειακό σύστημα και στις άλλες κρίσιμες υποδομές της χώρας λαμβάνοντας υπόψη και τις νέες τεχνολογίες, αλλά και την ανάληψη των απαραίτητων πολιτικών πρωτοβουλιών και αποφάσεων, καθώς και την προώθηση επενδύσεων, σε κρίσιμα θέματα, με καλύτερη οργάνωση και υπευθυνότητα και συνεχή επαγρύπνηση, αφού το θέμα της ενεργειακής ασφάλειας αφορά την Κοινωνία, την Οικονομία, την Εθνική Ασφάλεια και, τελικά, τα συμφέροντα όλων των Πολιτών.

Το κείμενο της έκθεσης επιμελήθηκε ο κ. Κώστας Θεοφύλακτος, Μηχανολόγος-Μηχανικός, Γενικός Γραμματέας του ΙΕΝΕ και πρόεδρος της Επιτροπής Ενεργειακής Αποδοτικότητας του Ινστιτούτου. Η έκθεση, με τίτλο «Η Ασφάλεια του Ελληνικού Ενεργειακού Συστήματος» (Έκθεση ΙΕΝΕ Νο 8, Ιούλιος 2017), είναι διαθέσιμη στην ιστοσελίδα του ΙΕΝΕ ( www .iene .gr, κατηγορία «Μελέτες»).

Υποστηρικτές
22ο Εθνικό Συνέδριο Ενέργειας Ενέργεια & Ανάπτυξη 2017
Σχετικά
5ο Ενεργειακό Συμπόσιο Κύπρου

Ενεργειακές Αγορές

Διεθνείς Τιμές

  • Αργό Πετρέλαιο
    Brent 17/10 $58,06/βαρέλι
    WTI 17/10 $52,09/βαρέλι
  • Λιθάνθρακας
    Global RB,30/07 $72,57/tn
  • Φυσικό Αέριο
    30/07 $3,824 - 10000 MMBTU
  • Ευρωπαϊκά Δικαιώματα Εκπομπών (ETS)
    17/10 €7,45

Στην Ελλάδα

  • Αμόλυβδη Βενζίνη
    Λιανική-Μ.Όρος Αττικής,16/10  €1,503/lt
  • Αμόλυβδη Βενζίνη, 95 RON
    Εκ Διυλιστηρίου,17/10 €401,00/m3
  • Μαζούτ No 180 (1% S)
    Εκ Διυλιστηρίου,23/04 €-/m3
  • Diesel Κίνησης 10 PPM (0)
    Εκ Διυλιστηρίου,17/10 €494,52/m3
  • Ηλεκτρισμός - Ο.Τ.Σ.
    ΔΕΣΜΗΕ,17/10 €53,453/MWh
Αναλυτικές Τιμές » Τιμές Καυσίμων »
Videos
Κατάλογος Ενεργειακών Επιχειρήσεων - Business Directory
Συνεργαζόμενοι Οργανισμοί
  • ΙΕΝΕ
  • IEA
Συνεργαζόμενα Μέσα
  • Euro2day
  • NOMISMA
  • FMVOICE