Στόχος
του συνεδρίου «Black Sea Oil and Gas Forum», που πραγματοποιήθηκε στη Βουλγαρία
στις αρχές Μαρτίου, ήταν η ενημέρωση σχετικά με τη διαμορφωθείσα κατάσταση στην
περιοχή της Μαύρης Θάλασσας και ενδεχόμενες επενδυτικές ευκαιρίες.
Όπως αναφέρει σε έκθεσή της η ελληνική πρεσβεία στη Βουλγαρία, η κα
Evgenia Haritonova, απερχόμενη αναπληρώτρια υπουργός Οικονομίας, Ενέργειας και Τουρισμού
και νυν Πρόεδρος της β/Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργεια, από 10.03.2013, αναφέρθηκε στις
προτεραιότητες της Βουλγαρίας, που είναι επί του παρόντος η εγχώρια παραγωγή φυσικού
αερίου, οι αγωγοί διασύνδεσης με τις γειτονικές χώρες και η διαφοροποίηση των πηγών
προμηθειών.
Η κα Haritonova ανακοίνωσε ότι, κατόπιν ενός διαφανούς διαγωνισμού,
κοινοπραξία αποτελούμενη από την αυστριακή OMV, τη γαλλική Total και την ισπανική
Repsol έχει ήδη ξεκινήσει έρευνες για ύπαρξη φυσικού αερίου στο κοίτασμα «Khan
Asparuh» στη Μαύρη Θάλασσα. Ανάλογη διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη για τα κοιτάσματα
Silistar, Sveta Marina και Teres. Επίσης ανέφερε ότι η διασύνδεση των δικτύων μεταφοράς
φυσικού αερίου της Βουλγαρίας με τη Ρουμανία θα ολοκληρωθεί τον Μάιο του 2013, ο
σχεδιασμός για την αντίστοιχη εξέλιξη με το δίκτυο της Σερβίας θα ξεκινήσει σε έναν
μήνα και η κατασκευή του αγωγού που θα συνδέσει τα δίκτυα μεταφοράς φυσικού αερίου
Βουλγαρίας – Ελλάδας, θα ξεκινήσει στα μέσα του 2013.
Σε ό,τι αφορά το σχιστολιθικό
αέριο, ανέφερε ότι το Υπουργείο της ακολουθεί τις αποφάσεις του Κοινοβουλίου και
ότι παραγωγή φ.α. θα μπορούσε να ξεκινήσει
μόνο εάν το moratorium στη υδραυλική εξόρυξη ανακαλούνταν. Ο κ. Petar Poptchev,
ειδικός σύμβουλος του Βούλγαρου Υπουργού Οικονομίας, Ενέργειας και Τουρισμού και
Εθνικός Συντονιστής του σχεδίου Nabucco, ανέφερε σχετικά ότι η Chevron δεν είχε
πρόθεση υδραυλικής αλλά μόνο συμβατικής εξόρυξης στη Βουλγαρία.
Η παρουσίαση
της κας Veneta Tzvetkova, επικεφαλής του τμήματος ενεργειακών αγορών και ανάπτυξης
υποδομών στο Υπουργείο Οικονομίας, Ενέργειας και Τουρισμού, είχε ως θέμα την ενίσχυση
της περιφερειακής συνεργασίας στην περιοχή με στόχο την οικονομική ανάπτυξη και
τη διαφοροποίηση των πηγών προμηθειών.
Στο πλαίσιο αυτό, παρουσίασε τους σχεδιαζόμενους
αγωγούς φυσικού αερίου (Nabucco, WBC, TAP, IGI), καθώς και τους διασυνδετήριους
με τις γειτονικές της Βουλγαρίας χώρες. Αναφερόμενη στον αγωγό ΤΑΝΑP
(Transanatolian Pipeline) σημείωσε τη στρατηγική του σημασία για τη διαφοροποίηση
των πηγών προμηθειών για την Ευρώπη και για την επίδρασή του στο σχέδιο αγωγού του
Nabucco. Τέλος αναφέρθηκε στο δυναμικό της Μαύρης Θάλασσα με τις ανακαλύψεις σε
Kaliakra, Kavarna, Khan Asparuh, ενώ πρόσθεσε ότι τα αποθεματικά Galata μπορούν
να διοχετευθούν προς βιομηχανικούς καταναλωτές ενώ υφίσταται και σχέδιο μετατροπής
σε αποθήκη φυσικού αερίου.
Ο κ.
Andy Lane, διευθυντής επιχειρηματικής ανάπτυξης της BP στους τομείς του φυσικού
και υγροποιημένου αερίου, εκτίμησε ότι έως το 2030 η Ευρώπη θα εισάγει τα 2/3 του
φυσικού αερίου που χρειάζεται λόγω της σταδιακής εξάντλησης υφιστάμενων ευρωπαϊκών
κοιτασμάτων. Αυτός είναι, κατά τον κ. Lane, ο λόγος που καθιστά το South
Corridor απαραίτητο. Ακολούθως, ο εκπρόσωπος της BP αναφέρθηκε αναλυτικότερα στα
πεδία Shah Deniz Ι και ΙΙ, στις κοινοπραξίες των οποίων η εταιρεία του συμμετέχει,
καθώς και στις προοπτικές ανακάλυψης νέων κοιτασμάτων στην περιοχή. Σε ό,τι αφορά
την αναμενόμενη απόφαση της κοινοπραξίας Shah Deniz ΙΙ για την επιλογή του αγωγού,
που θα μεταφέρει φυσικό αέριο από την Κασπία στην Ευρώπη (TAP ή Nabucco West), παρακάμπτοντας
τη Ρωσία, ο κ. Lane επανέλαβε ότι αυτή θα ληφθεί τον Ιούνιο τ.έ. και θα βασίζεται
σε διαφανή και αξιοκρατικά κριτήρια βιωσιμότητας του έργου.
O κ.
Kiril Temelkov, διευθύνων σύμβουλος της Bulgartransgaz, αφού αναφέρθηκε στη σημασία
των διασυνδετηρίων αγωγών φυσικού αερίου με τις γειτονικές στη Βουλγαρία χώρες
(Ελλάδα, Τουρκία, Σερβία και Ρουμανία), σε ό,τι αφορά ειδικότερα το διασυνδετήριο
Βουλγαρίας – Τουρκίας (ITB), επισήμανε ότι θα υλοποιηθεί είτε στο πλαίσιο του
Nabucco είτε ανεξάρτητα αυτού, ανάλογα με τις αποφάσεις της κοινοπραξίας Shah
Deniz τον Ιούνιο.
Σημειώνεται
ότι, σύμφωνα με κοινή διακήρυξη Τουρκίας – Βουλγαρίας και τον οδικό χάρτη του έργου,
οι σχετικές υποδομές από πλευράς Βουλγαρίας θα πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί έως το
τέλος του τ.έ.
Προχωρώντας
σε μια συγκριτική ανάλυση των South Corridor και South Stream, ο κ. Jean-Baptiste
Vinois, επίτιμος διευθυντής Ευρωπαϊκής Επιτροπής για θέματα εσωτερικής ενεργειακής
αγοράς, υποστήριξε ότι για την ΕΕ προτεραιότητα είναι το πρώτο έργο, καθώς πληροί
όλα τα στοιχεία «διαφοροποίησης» (diversification) που θέτει η τελευταία. Σε ό,τι
αφορά το South Stream, δήλωσε μεν ότι καλωσορίζουν το έργο, αλλά, ακολούθως, τόνισε
ότι το έργο δεν αποτελεί προτεραιότητα της ΕΕ και πληροί μόνο ένα από τα τρία βασικά
κριτήρια διαφοροποίησης. Τέλος, ο κ. Vinois αναφέρθηκε στις προσπάθειες της Επιτροπής
να πείσει το Τουρκμενιστάν να εξαγάγει φυσικό αέριο στις χώρες της ΕΕ.
Έχοντας
μια διαφοροποιημένη προσέγγιση, ο κ. Poptchev εκτίμησε ότι ο South Stream προσφέρει
στο διεθνές σύστημα διακίνησης φυσικού αερίου, συνεισφέροντας μια νέα εναλλακτική
διαδρομή μεγάλης σημασίας, ενώ, παράλληλα, κάλεσε ΕΕ και Ρωσία να αρχίσουν έναν
ειλικρινή μεταξύ τους διάλογο για τα θέματα φυσικού αερίου, χωρίς προκαταλήψεις
και παρεξηγήσεις.
Ο κ.
Sahand Hagi, εκ μέρους της E.ON Ruhrgas, που μετέχει στην κοινοπραξία του TAP, υποστήριξε
ότι ο εν λόγω αγωγός συμβάλλει όχι μόνο στη διαφοροποίηση των πηγών αλλά και στην
υγιέστερη διαμόρφωση των τιμών σε μια περιοχή (Κεντρο-ανατολική Ευρώπη), όπου το
έως τώρα σύστημα διαμόρφωσης τιμών (και, ειδικότερα, τα λεγόμενα «σήματα τιμών»,
price signals) δε θεωρείται εξελιγμένo.
Ακολούθως,
αναλυτική παρουσίαση των σχεδιαζόμενων ερευνών και των σχετικών ακολουθούμενων μεθόδων
για την εύρεση υδρογονανθράκων στο υποθαλάσσιο
κοίτασμα Khan Asparuh στη Μαύρη Θάλασσα (Khan Asparuh block) έκαναν οι κκ.
Jean-Baptiste Gouges, εκ μέρους της εταιρείας TOTAL, και Kurt Wagner, εκ μέρους
της εταιρείας OMV. Ο κ. Gouges χαρακτήρισε συνολικά τη λεκάνη της δυτικής Μαύρης
Θάλασσας ως «υποσχόμενη», ενώ ο κ. Wagner υποστήριξε ότι από τις πρώτες μελέτες
διαπιστώνεται στο πεδίο Khan Asparuh ποικιλία τύπων (play types) υδρογονάνθρακα
και πως τα συστατικά για ένα λειτουργικό σύστημα υδρογονανθράκων είναι παρόντα.
Πάντως, ο κ. Wagner συμπλήρωσε
ότι απαιτούνται περαιτέρω σεισμικά δεδομένα για την εξαγωγή ασφαλέστερων συμπερασμάτων.