και το δεύτερο σε δασικές περιοχές στο νότιο άκρο της χερσονήσου του Μαλέα, στη Λακωνία. Τοπικοί φορείς υποστηρίζουν ότι υπάρχουν πολλές ελλείψεις στις μελέτες περιβαλλοντικών επιπτώσεων των δύο έργων, ενώ επισημαίνουν τη σταδιακή «υπερφόρτωση» της ευρύτερης περιοχής με ανεμογεννήτριες.
Στον Ταΰγετο
Το πρώτο έργο αφορά την κατασκευή τριών αιολικών πάρκων (155,4 MW) με συνολικά 37 ανεμογεννήτριες σε δασικές περιοχές του Ταϋγέτου, στον Δήμο Δυτικής Μάνης. Το έργο, το οποίο ανήκει στην εταιρεία Volton, έχει διάφορα συνοδά έργα, ανάμεσα στα οποία ξεχωρίζει η κατασκευή οδοποιίας 48 χλμ. σε αναδασωτέα έκταση και υποσταθμού υψηλής τάσης. Οπως αναφέρει η μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων, «η εγκατάσταση των αιολικών πάρκων και των συνοδών του έργου εντός δασικής έκτασης, καθώς και η χάραξη τμήματος της οδοποιίας σε αναδασωτέα έκταση, πέρα από το γεγονός ότι επιτρέπεται από τη δασική νομοθεσία, αποτελούν έργα των οποίων αθροιστικά οι επιπτώσεις είναι μικρότερες από τα περιβαλλοντικά οφέλη που αποκομίζονται από τη λειτουργία του μελετώμενου έργου, προκύπτοντας έτσι θετικό περιβαλλοντικό ισοζύγιο. Οι επιπτώσεις στη βλάστηση περιορίζεται στη ζώνη κατάληψης του έργου και κρίνονται βραχυχρόνιες και μερικώς αναστρέψιμες».
Χερσόνησος Μαλέα
Το δεύτερο έργο αφορά τη δημιουργία συγκροτήματος πέντε αιολικών πάρκων (57,5MW) σε περιοχές της χερσονήσου Μαλέα, στον Δήμο Μονεμβασιάς. Τα πάρκα θα περιλαμβάνουν 12 ανεμογεννήτριες και τα συνοδά τους έργα. Οπως αναφέρεται στη μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων που έχει γίνει για λογαριασμό των εταιρειών «Αιολική Μαλέας Λακωνίας», «Ενεργειακή Βελανιδιών Λακωνίας» και «Ενεργειακή Νεαπόλεως Λακωνίας» (θυγατρικές της ΤΕΡΝΑ), οι θέσεις των έργων βρίσκονται σχεδόν στο σύνολό τους εντός δασικών και αναδασωτέων εκτάσεων. Κάποια από τα αιολικά πάρκα βρίσκονται σε απόσταση περίπου ενός χιλιομέτρου από τρία χωριά (Αγιος Νικόλαος, Λάχι, Παραδείσι). «Οι επιπτώσεις από τη λειτουργία του έργου αναμένονται θετικές. Κάποιες ασθενείς αρνητικές επιπτώσεις οι οποίες είναι πρόσκαιρες και αναστρέψιμες, θα υπάρξουν κατά τη διάρκεια των εργασιών κατασκευής των μελετώμενων συγκροτημάτων και των συνοδών τεχνικών έργων. Με τη λήψη όμως των κατάλληλων μέτρων, οι όποιες δυσμενείς επιπτώσεις υπάρξουν θα ελαχιστοποιηθούν και θα αντιμετωπιστούν», αναφέρει η μελέτη, σημειώνοντας ότι «θα υπάρξει μέριμνα για την όσο το δυνατό λιγότερη απομάκρυνση δασικής βλάστησης και αναπλήρωση αυτής με φυτοτεχνικές εργασίες».
Η δημοσιοποίηση των δύο έργων έχει προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις στις τοπικές κοινωνίες. Και οι δύο δήμοι αλλά και πλήθος τοπικών συλλόγων έχουν ταχθεί εναντίον, προαναγγέλλοντας κινητοποιήσεις και προσφυγές. «Η τοπική κοινωνία είναι ριζικά αντίθετη», λέει ο δήμαρχος Δυτικής Μάνης, Γιώργος Χιουρέας. «Υποβαθμίζει τον τόπο μας. Θα τοποθετήσουν ανεμογεννήτριες ύψους 150 μέτρων σε ένα από τα καλύτερα “οικόπεδα” της χώρας. Δεν μπορεί ο Πάτρικ Λη Φέρμορ να γράφει βιβλία για τα βουνά της Μάνης και εμείς να τα καταστρέφουμε. Θα φτιάξουμε μια ομάδα από δικηγόρους, μηχανικούς, περιβαλλοντολόγους, για να δούμε πώς θα αντισταθούμε».
Η πρωτοβουλία
Στην περιοχή δημιουργήθηκε και μια πρωτοβουλία με τίτλο «Save Mani’s Mountains», η οποία έχει συγκεντρώσει έως τώρα περισσότερες από 4.000 υπογραφές κατά του σχεδιαζόμενου αιολικού. Ο κ. Κώστας Ξυδέας, ιδιωτικός υπάλληλος και επικεφαλής του εθελοντικού πυροσβεστικού σταθμού του Φυσιολατρικού-Πολιτιστικού Συλλόγου Γαία, είναι μέλος της πρωτοβουλίας: «Τα τελευταία χρόνια κάνουμε μια συστηματική προσπάθεια, μέσω ειδικών και ευρωπαϊκών προγραμμάτων, για να ενισχύσουμε τα ορεινά χωριά μας, να αναπτύξουμε μικρές τοπικές επιχειρήσεις, τον οικοτουρισμό, τη συγκοινωνία με τα παραλιακά μέρη. Το έργο αυτό τινάζει στον αέρα την προσπάθειά μας. Γι’ αυτό και ο κόσμος το έχει πάρει τόσο πατριωτικά. Ο κόσμος θέλει να πάρει την κατάσταση στα χέρια του και με δυσκολία τους συγκρατούμε. Η Μάνη είναι ιδιάζουσα περίπτωση, να σας θυμίσω».
Αντίστοιχες αντιδράσεις υπάρχουν και στην πλευρά της Λακωνίας. Ηδη 15 περιβαλλοντικές οργανώσεις έχουν ταχθεί κατά του έργου, ενώ ο Δήμος Μονεμβασιάς ομόφωνα αντιτάχθηκε στο αιολικό πάρκο τονίζοντας ότι το υπό έγκριση νέο χωροταξικό πλαίσιο της Περιφέρειας Πελοποννήσου προβλέπει τον χαρακτηρισμό της χερσονήσου του Μαλέα ως περιφερειακού πάρκου και τοπίου διεθνούς εμβέλειας. «Τα προβλήματα είναι πολυεπίπεδα. Από την εγγύτητα με ιστορικά μνημεία, την καταστροφή του περιβάλλοντος και του τοπίου και την επίδραση στα υπόγεια νερά της περιοχής έως τις σοβαρές επιπτώσεις στην πυρόσβεση με εναέρια μέσα και την αντίθεση σε διατάξεις του κλιματικού νόμου», επισημαίνει ο Παναγιώτης Τριπόντικας, πρώην πρόεδρος του Συνδέσμου Βελανιδιωτών.