Η σταδιακή αποχώρηση αρκετών αλλοδαπών αεροπορικών εταιρειών από τα
αεροδρόμια «Ελευθέριος Βενιζέλος» και «Μακεδονία» προκαλεί ανησυχία.
Σημαντικές εταιρείες όπως η Gulf Air, η Singapore Airlines και η Thai
απέσυραν μετά από τέσσερις δεκαετίες διαρκούς παρουσίας στην Ελλάδα τα
δρομολόγιά τους προς την Ασία, ενώ διεκόπησαν μέσα στο τελευταίο
δωδεκάμηνο και oι τακτικές πτήσεις της Air Portugal, της Brussels
Airlines και της τσεχικής CSA. Τελευταία ανακοινώθηκε επίσης ότι
διακόπτει τις πτήσεις της η Iberia, ενώ για πρώτη φορά, μετά από μια
εικοσαετία, η Delta Airlines ανέστειλε τις πτήσεις προς Νέα Υόρκη.
Σημαντική μείωση στα δρομολόγια παρουσιάζουν σχεδόν όλες οι εταιρείες
την τρέχουσα περίοδο, με κορυφαίους στη... συρρίκνωση τους «κολοσσούς»
του χώρου, όπως η Lufthansa, η KLM, η Swiss, η Air France.
Κύρια αίτια της αναστολής των τακτικών πτήσεων θεωρούνται η συρρίκνωση
της επιβατικής κίνησης, η κατακόρυφη μείωση των πωλήσεων σε ναύλους
Business class ή Full economy, η έντονη παρουσία low cost αεροπορικών
εταιρειών από αρκετές πόλεις της περιφέρειας, αλλά και η αλματώδης
άνοδος στην τιμή των καυσίμων. Σε όλα αυτά προσθέστε και το πανάκριβο
αεροδρόμιο Αθηνών που δημιουργεί μόνιμο βραχνά και διαρκή εκνευρισμό
ακόμα και στους ελληνικούς αερομεταφορείς.
Η κατάργηση διεθνών πτήσεων από την ελληνική αγορά έχει προφανώς
πολυεπίπεδες αρνητικές συνέπειες για τον τουρισμό και γενικότερα την
οικονομία. Σημαντικό πλήγμα αποτελεί η παρούσα σταδιακή αεροπορική
«απομόνωση» των Αθηνών και για την αγορά της κρουαζιέρας: οι επιβάτες
(κυρίως Αμερικανοί) δυσκολεύονται πλέον να επιβιβαστούν και να
αποβιβαστούν από την Ελλάδα και προτιμούν τη γειτονική Κωνσταντινούπολη.
Χάνεται έτσι επιπλέον συνάλλαγμα και από αυτόν τον κλάδο, αφού κατά
μέσο όρο οι επιβάτες που επιβιβάζονται (ή αποβιβάζονται) σε ένα λιμάνι
από/ προς τον τελικό τους προορισμό διαμένουν μία με δύο ημέρες και
ξοδεύουν 100 ευρώ ημερησίως.
Η αποχώρηση τόσων αεροπορικών εταιρειών, αλλά και η συρρίκνωση των
δρομολογίων της Olympic Air προς την Ευρώπη, όπου πλέον πετάει μόνη της η
Aegean, καθιστά την Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη λιγότερο προσιτές από την
Κωνσταντινούπολη όπου η Turkish Airlines απολαμβάνει την εύνοια της
τουρκικής πολιτείας. Ως αποτέλεσμα είναι δεδομένη πλέον η απομόνωση της
Αθήνας από και προς το σύνολο των μεγάλων αεροδρομίων της Αμερικής, αλλά
και της Απω Ανατολής. Μια καθαρά τουριστική χώρα δεν συνδέεται δηλαδή
με τις κορυφαίες αγορές όπου εστιάζεται το ενδιαφέρον της διεθνούς
τουριστικής βιομηχανίας.
Στην Αθήνα αυτούς τους μήνες καμία πτήση δεν εκτελείται προς Βόρεια
Αμερική, Ωκεανία, Καναδά ή Λατινική Αμερική. Ελάχιστες πτήσεις
εκτελούνται προς Αφρική (Κάιρο, Αλεξάνδρεια και Τύνιδα), αλλά και δύο
πτήσεις την εβδομάδα (μέσω Μονάχου) της Air China για Πεκίνο, στην Απω
Ανατολή. Σε αυτό το σκηνικό μόνη αισιόδοξη διαφοροποίηση αποτελεί η
ανακοίνωση της Qatar ότι επιθυμεί να δρομολογήσει από την Αθήνα το
πολυδιαφημισμένο αεροσκάφος Α380 ή το υπερσύγχρονο Boeing Dreamliner
προς την Αμερική. Κάποτε, η αείμνηστη Loyola de Palacio, αντιπρόεδρος
της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και υπεύθυνη για θέματα μεταφορών, είχε
«προφητεύσει» ότι στο άμεσο μέλλον στην Ευρώπη θα επικρατήσουν μόνο οι
μεγάλοι αερομεταφορείς και θα επιβιώνουν, οριακά, και κάποιοι
«δορυφορικοί». Αυτό το μέλλον έφτασε αιφνίδια και δυσοίωνα για την
αεροπορική βιομηχανία της χώρας μας.
* Ο κ. Ηλίας Γ. Μπίσιας είναι μέλος του Εργαστηρίου Διοίκησης
Ναυτιλιακών και Λιμενικών Επιχειρήσεων στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου και
διευθυντής των Ναυτικών Χρονικών.
(από την εφημερίδα "ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ", 26/01/2013)