Προειδοποίηση ότι πιθανώς επαναληφθεί η κρίση φυσικού αερίου του 2009 λόγω της αυξανόμενης έντασης στις σχέσεις Ρωσίας και Ουκρανίας, έστειλε ο Βούλγαρος υπουργός οικονομικών και ενέργειας Dragomir Stoynev.
Ο Stoynev είπε πως η αφορμή για τη νέα κρίση φυσικού αερίου θα σταθεί το χρέος της Ουκρανίας περίπου 666 εκ € προς την ρωσική Gazprom. Ο Βούλγαρος υπουργός πρόσθεσε ωστόσο ότι ο πραγματικός λόγος είναι τα σχέδια του Κίεβου να υπογράψει τη συμφωνία σύνδεσης με την ΕΕ στη σύνοδο στο Βίλνιους στις 28-29 Νοεμβρίου.
«Είμαι ανήσυχος για την εξέλιξη των συνομιλιών μεταξύ των δύο χωρών. Πραγματικά ελπίζω ο εφιάλτης του χειμώνα του 2009 να μην επαναληφθεί. Ένας τέτοιος κίνδυνος υπάρχει σε αυτό το στάδιο», είπε, σύμφωνα με την ιστοσελίδα Kapital.
Το χειμώνα του 2009, μια διαφορά πληρωμών μεταξύ της Ρωσίας και της Ουκρανίας άφησε «παγωμένη» την Ευρώπη χωρίς φυσικό αέριο, σε μια ένδειξη της ευπάθειας ορισμένων ευρωπαϊκών κρατών που εξαρτώνται αποκλειστικά από έναν πάροχο ενέργειας.
Στα τέλη Οκτωβρίου, η Μόσχα κατηγόρησε το Κίεβο για το χρέος του περίπου 882εκ $ και προειδοποίησε για πιθανή διακοπή παροχής φυσικού αερίου. Ο Ουκρανός υπουργός ενέργειας Eduard Stavitsky παραδέχτηκε την καθυστέρηση της πληρωμής του φυσικού αερίου, και επεσήμανε ότι ελπίζει να λυθεί σύντομα το θέμα.
Ωστόσο παρά τις διαβεβαιώσεις της Μόσχας ότι η διαμάχη δεν έχει πολιτικά κίνητρα, το Kapital δημοσίευσε αυτή την εβδομάδα ότι η Ρωσία αυξάνει τις πιέσεις προς την Ουκρανία λόγω των σχεδίων της τελευταίας να υπογράψει τη συμφωνία σύνδεσης με την ΕΕ. Επικαλέστηκε μάλιστα και προειδοποίηση του Ρώσου πρωθυπουργού Dmitry Medvedev, ότι το Κίεβο δε θα μπορεί να βασίζεται στα δάνεια της Ρωσίας εάν υπογράψει την εν λόγω συμφωνία.
Κρυφά κίνητρα;
Η ιστοσελίδα Kapital είπε επίσης ότι ο Stoynev ίσως έχει κρυφά κίνητρα εκφράζοντας φόβους για τη διαχείριση της κρίσης από την πλευρά της Ουκρανίας. Η προειδοποίησή του μπορεί να ερμηνευθεί ως επιχείρημα υπέρ της βουλγαρικής ξαφνικής απόφασης να ξεκινήσει συμβολικά την κατασκευή του αγωγού South Stream, ένα έργο που προωθείται από την Gazprom και έχει σχεδιαστεί να μεταφέρει φυσικό αέριο στην ΕΕ παρακάμπτοντας την Ουκρανία.
Στις 4 Νοεμβρίου το χωριό Rasovo που ανήκει στο δήμο Montana της Βουλγαρίας και βρίσκεται κοντά στα σύνορα με τη Σερβία, φιλοξένησε την τελετή έναρξης των εργασιών για τον South Stream.
Ο γενικός διευθυντής της Gazprom, Alexey Miller, βρισκόταν στη Σόφια εκείνη τη στιγμή και παρακολούθησε μέσω βίντεο την τελετή μαζί με τον Βούλγαρο πρωθυπουργό Plamen Oresharski.
«Με τον South Stream οι κίνδυνοι της διαμετακόμισης εξαφανίζονται για πάντα», είπε ο Miller.
Μέρος της κεντροδεξιάς αντιπολίτευσης στη Βουλγαρία θεωρεί πως ο South Stream θα αυξήσει περαιτέρω την εξάρτηση της χώρας από τη Ρωσία σε επίπεδο ενέργειας, και ότι με την οργάνωση της τελετής η κυβέρνηση Oresharski τάσσεται με το πλευρό της Ρωσίας στη σύνοδο στο Βίλνιους.