Του Σεραφείμ Κωνσταντινίδη
Ο ομιλητής στη γενική συνέλευση μετόχων της ΔΕΗ ήταν αποκαλυπτικός. Μόλις πριν από λίγα λεπτά, φυλλομετρώντας τον απολογισμό της μεγαλύτερης βιομηχανικής επιχείρησης της χώρας είχε εντοπίσει ένα ανεξήγητο έλλειμμα και το αποκάλυπτε στους μετόχους. Έχουν χαθεί 1 εκατομμύριο κιλοβατώρες ρεύματος, είπε σθεναρά από το βήμα και όλοι έμειναν αμίλητοι. Ποιος είχε καρπωθεί τη μεγάλη αυτή ποσότητα ρεύματος; Μήπως αυτή είναι η αιτία που έφερε τη ΔΕΗ να έχει τα μισά κέρδη, από την προηγούμενη χρονιά; Ο ομιλητής δεν άφηνε καμιά αμφιβολία για το στοιχείο αυτό. Παρά το προχωρημένο της ηλικίας του κράδαινε με ζωντάνια τον τόμο με τα αποτελέσματα της εταιρείας, τεκμηριώνοντας πλήρως την αποκάλυψη. Στη σελίδα 15, ο πίνακας είναι σαφής. Η ΔΕΗ έχει παραγωγή 52,9 και η πωληθείσα ποσότητα ρεύματος είναι 51,8. Πού πήγε η διαφορά, περίπου ένα εκατομμύριο κιλοβατώρες; Παράγουμε ρεύμα με υψηλό πλέον κόστος, από πετρέλαιο ή φυσικό αέριο και μυστηριωδώς δεν πωλείται στους πελάτες. Προφανώς, το ηλεκτρικό ρεύμα δεν μπορεί να αποθηκευτεί. Κάποιοι το καταναλώνουν κρυφά...
Βέβαια, στην ίδια γενική συνέλευση ο διευθύνων σύμβουλος της ΔΕΗ Δημήτρης Μανιατάκης, αποδίδει σε άλλους λόγους τη θεαματική μείωση της κερδοφορίας. Το 2005, τα έσοδα αυξήθηκαν κατά 196 εκατ. ευρώ, σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά, ενώ το κόστος ενέργειας αυξήθηκε κατά 389 εκατ. ευρώ. Αυξημένα ήταν τα έξοδα εξόρυξης λιγνίτη, εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα και αγορών ηλεκτρικής ενέργειας από άλλες χώρες. Το κόστος για το πετρέλαιο εκτινάχθηκε από 38 στα 56 δολ. το βαρέλι κατά 47% και για το φυσικό αέριο κατά 35%. Γι’ αυτό και όλες σχεδόν οι εταιρείες παραγωγής ρεύματος στην Ευρώπη, αύξησαν το τιμολόγιο ρεύματος. Οι ρυθμοί αύξησης των τιμολογίων ηλεκτρισμού στις χώρες της Ευρώπης ήταν σχεδόν τριπλάσιοι από τους αντίστοιχους στην Ελλάδα. Ενώ αντίθετα και οι Έλληνες καταναλωτές πλήρωσαν το ακριβότερο πετρέλαιο. Μεταξύ Ιανουαρίου 2004 και Ιανουαρίου 2006, το πετρέλαιο θέρμανσης αυξήθηκε κατά 57,3% και η αμόλυβδη κατά 22,5%, ενώ το ηλεκτρικό ρεύμα αυξήθηκε στην Ελλάδα 4%. Στην Ελλάδα το οικιακό ρεύμα έχει τη χαμηλότερη τιμή στην Ευρώπη, περίπου στο μισό του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Αυτός είναι ο λόγος που γίνεται σπατάλη ρεύματος, που δεν έχουν πραγματοποιηθεί έως τώρα αξιόλογες επενδύσεις για την παραγωγή ρεύματος από αιολική ή ηλιακή ενέργεια. Επειδή όλες οι κυβερνήσεις των τελευταίων δεκαετιών χρησιμοποιούν τη ΔΕΗ ως μια κρατική υπηρεσία, που συμβάλλει στη συγκράτηση του τιμαρίθμου με χαμηλά τιμολόγια, που ηλεκτροδοτεί κάθε γωνία της επικράτειας στην ίδια τιμή, που προσφέρει πόρους στον κρατικό προϋπολογισμό με τη διάθεση μετοχών· κυρίως όμως είναι ένας ισχυρός αγωγός άσκησης εξουσίας.
Την ίδια αίσθηση εξουσίας αποπνέουν και οι συνδικαλιστές της ΔΕΗ, που έχουν εκπαιδευτεί δεκαετίες τώρα στην άσκηση της εξουσίας. Ο πρόεδρος της ομοσπονδίας υπαλλήλων, κ. Ν. Πιλαλίδης, απευθύνεται στη γενική συνέλευση αμέσως μετά τον υφυπουργό Τ. Νεράντζη που εκπροσωπεί τον βασικό μέτοχο, την κυβέρνηση. Τώρα, όμως, είναι η σειρά του πραγματικού αφεντικού της καθημερινής διαχείρισης. Σηκώνεται από την πρώτη σειρά των καθισμάτων ως μεγαλομέτοχος και διατυπώνει τη δική του πλατφόρμα. Κατηγορεί τη ρυθμιστική αρχή ότι αδικεί τη ΔΕΗ, ευνοώντας τους μελλοντικούς ανταγωνιστές της. Προειδοποιεί ότι έρχεται θύελλα και σύγκρουση αν δεν καταλήξουν σε συμφωνία στη συλλογική σύμβαση που εκκρεμεί. Υπογραμμίζει πονηρά την απειλή, αναφέροντας με δήθεν αδιάφορο ύφος εκτιμήσεις της Μετεωρολογικής Υπηρεσίας, ότι έρχονται καύσωνες! Επιπλέον, θέλει νέες προσλήψεις, αλλά δεν θα συμφωνήσει, λέει, οι νέοι συνάδελφοι να έχουν λιγότερα ασφαλιστικά και μισθολογικά δικαιώματα. Και μέσα σε όλα έχει και μια επιχειρηματική πρόταση. Οι κρατικού ενδιαφέροντος, υπονοεί, εταιρείες, δηλαδή, ΔΕΗ, ΕΛΠΕ, ΔΕΠΑ, να προχωρήσουν από κοινού σε επενδύσεις στο εξωτερικό.
Ο πρόεδρος της ΔΕΗ Κωνσταντίνος Κυριακόπουλος, που παρακολουθεί με υπομονή τους ομιλητές, αναγκάζεται να προχωρήσει σε παραινέσεις με νόημα. «Να είμαστε αληθινοί με τον κόσμο, και αληθινοί μεταξύ μας. Μόνον όταν υπάρχει εμπιστοσύνη, πάνε όλα καλά».
Το δυσάρεστο είναι ότι η κακή οικονομική κατάσταση της ΔΕΗ δεν μπορεί να αποδοθεί σε κλοπή... ρεύματος. Αρμόδιος γενικός διευθυντής προσγείωσε στην πραγματικότητα τους μετόχους, αποκαλύπτοντας ότι η διαφορά μεταξύ παραγωγής και πωλήσεων ρεύματος οφείλεται στη μεγάλη κατανάλωση ηλεκτρισμού από τα ορυχεία λιγνίτη καθώς και στη φυσιολογική απώλεια ενέργειας μέχρι να φθάσει το ρεύμα από τα εργοστάσια στους καταναλωτές. Ατυχία! Δεν μπορεί να βελτιωθεί η κατάσταση με μια θεαματική σύλληψη του «κλέφτη ηλεκτρισμού». Κρίμα. Πρέπει να ληφθούν σκληρές αποφάσεις!
(Καθημερινή, 28/5/06)