Ο κόσμος μπορεί σε σύντομο χρονικό διάστημα να πετύχει κάτι, το οποίο
κυβερνήσεις και οικονομολόγοι ονειρεύονταν για χρόνια: ενισχυμένη
οικονομική ανάπτυξη χωρίς αύξηση της κατανάλωσης πετρελαίου.
Η
αυξανόμενη αποτελεσματικότητα των σύγχρονων μηχανικών συστημάτων, η
εκστρατεία προστασίας των πλουτοπαραγωγικών πηγών του πλανήτη και οι
εναλλακτικές πηγές ενέργειας περιορίζουν διαρκώς την ποσότητα πετρελαίου
που απαιτείται για την αύξηση των προϊόντων και υπηρεσιών στον κόσμο.
Η
ζήτηση για πετρέλαιο στη Δύση μοιάζει να έχει κορυφωθεί, ενώ η τάση
στον αναπτυσσόμενο κόσμο θέλει την αύξηση της ποσότητας πετρελαίου που
καταναλίσκεται για τη βιομηχανική παραγωγή να περιορίζεται και αυτή
σταθιερά.
Η «παγκόσμια πετρελαϊκή ένταση» -το κλάσμα της ζήτησης
για πετρέλαιο προς την οικονομική ανάπτυξη- υποχώρησε κατά 2 ποσοστιαίες
μονάδες το χρόνο την τελευταία δεκαετία, ενώ η υποχώρηση αυτή
ενισχύεται περαιτέρω, χάρη στις υψηλές τιμές του μαύρου χρυσού και τα
μέτρα αντιμετώπισης του φαινομένου της υπερθέρμανσης του πλανήτη.
Αυτό
βέβαια δεν σημαίνει ότι η κατανάλωση πετρελαίου υποχωρεί, καθώς η
πληθυσμιακή αύξηση και η βελτίωση του επιπέδου διαβίωσης στον
αναπτυσσόμενο κόσμο θα συνεχίσει να ωθεί προς τα επάνω τη ζήτηση για
πετρέλαιο.
Υποχώρηση
Ο Ντέιβιντ Φάιφ, επικεφαλής της
διεύθυνσης πετρελαϊκής βιομηχανίας και αγορών της Διεθνούς Οργάνωσης
Ενέργειας (ΙΕΑ), λέει ότι οι τιμολογιακοί έλεγχοι και οι επιχορηγήσεις
θα ενισχύσουν βραχυπρόθεσμα τη ζήτηση για πετρέλαιο.
Η επιτάχυνση
στην υποχώρηση της ζήτησης οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην εκτίναξη των
τιμών, με το βαρέλι αργού να φθάνει τα 150 δολάρια το 2008.
Ο
διευθύνων σύμβουλος της ΒΡ Τόνι Χέιγουορντ εκτιμά ότι η παγκόσμια ζήτηση
πετρελαίου θα κορυφωθεί γύρω στο 2020 στα 95 με 110 εκατ. βαρέλια την
ημέρα, με τη σημερινή ημερήσια ζήτηση να βρίσκεται στα 85 εκατ. βαρέλια.
Η
τάση προς πιο οικονομικά οχήματα ευθύνεται και αυτή για τη μείωση της
ζήτησης μαύρου χρυσού. Τα στοιχεία της ΙΕΑ δείχνουν ότι ακόμη και ο
αναπτυσσόμενος κόσμος συμμετέχει στην προσπάθεια απεξάρτησης από τα
ορυκτά καύσιμα. «Αγορές εν δράσει»
Οι ειδικοί των αγορών
καυσίμων προβάλουν διαφορετικές εκτιμήσεις. Η ΙΕΑ υπολογίζει ότι κάθε
αύξηση της τάξης του 1% στην παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη απαιτεί 0,47%
περισσότερο πετρέλαιο, εν.ω η αμερικανική υπηρεσία ενεργειακής
πληροφόρησης εκτιμά ότι το ποσοστό αυτό είναι της τάξης του 0,51% και ο
ΟΠΕΚ το τοποθετεί στο 0,31%.
Όλοι, όμως, συμφωνούν ότι η υποχώρηση
στη ζήτηση του μαύρου χρυσού θα ενταθεί μέσα στις επόμενες δεκαετίες.
«Πρόκειται για μία αγορά που αυτορυθμίζεται. Οι πολύ ψηλές τιμές του
πετρελαίου απομακρύνουν τους καταναλωτές από το αγαθό αυτό», λέει ο Μάικ
Ουίτνερ αναλυτής των πετρελαϊκών αγορών στη Societe Generale.
(από www.kathimerini.gr
με στοιχεία από Reuters, 19/03/2010)