Ιδιαίτερα σημαντικά ήταν τα μέτρα που ενέκρινε το Ευρωπαϊκό
Κοινοβούλιο σχετικά με το «πάγωμα» του πλειστηριασμού ορισμένων
δικαιωμάτων εκπομπής διοξειδίου του άνθρακα. Με τις νέες ρυθμίσεις
επιδιώκεται η αύξηση της τιμής των δικαιωμάτων, η ενθάρρυνση των
επιχειρήσεων προκειμένου να επενδύουν σε καινοτόμα έργα χαμηλής εκπομπής
άνθρακα και να αποτελέσει το Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπής
(ΣΕΔΕ) εκ νέου κίνητρο για τη μείωση της εκπομπής διοξειδίου του
άνθρακα.
Θέση της Ευρωβουλής είναι ότι το ΣΕΔΕ δεν αποσκοπεί στο
να βλάψει την ευρωπαϊκή βιομηχανία, αλλά να επιβραβεύσει την καινοτομία
και την αποτελεσματικότητα, καθορίζοντας μια τιμή στον άνθρακα. Ωστόσο,
οι συζητήσεις που έγιναν στο πλαίσιο της διάσκεψης για το κλίμα που
πραγματοποιήθηκε τον περασμένο μήνα στη Βαρσοβία ανέδειξαν ότι τα
συστήματα που διέπουν την αγορά άνθρακα βρίσκονται σήμερα σε σημείο
καμπής.
Πάντως, σύμφωνα με τις τροπολογίες που πρότεινε το
Κοινοβούλιο και με τις οποίες συμφώνησαν τα κράτη-μέλη, η Ευρωπαϊκή
Επιτροπή θα μπορεί, σε εξαιρετικές περιπτώσεις, να προσαρμόζει το
χρονοδιάγραμμα των πλειστηριασμών, υπό την προϋπόθεση ότι η αξιολόγηση
των επιπτώσεων θα δείχνει ότι δεν υπάρχει κίνδυνος μετεγκατάστασης των
εταιρειών του τομέα εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η δυνατότητα της
προσαρμογής αυτής θα δίνεται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή μόνο μέχρι το 2020
και για το πολύ 900 εκατομμύρια δικαιώματα εκπομπής.
Το Σύστημα
Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπής, δηλαδή η αγορά άνθρακα, που δημιουργήθηκε
το 2005 με στόχο τη μείωση της εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου,
καθορίζει ένα ανώτατο όριο για τη συνολική εκπομπή, το οποίο σταδιακά
μειώνεται. Μέχρι το 2020, η εκπομπή από τους βιομηχανικούς κλάδους που
καλύπτονται από το ΣΕΔΕ θα είναι κατά 21% χαμηλότερη σε σχέση με το
2005.
Κάτω από αυτό το ανώτατο όριο, οι εταιρείες λαμβάνουν ή
αγοράζουν δικαιώματα εκπομπής CO2 σε πλειστηριασμούς που γίνονται στα
κράτη-μέλη. Μια πίστωση αντιστοιχεί σε ένα τόνο εκπομπών διοξειδίου του
άνθρακα και οι εταιρείες μπορούν επίσης να πωλούν τις αχρησιμοποίητες
πιστώσεις. Λαμβάνοντας υπόψη ότι ο περιορισμός της προσφοράς πιστώσεων
διασφαλίζει τη διατήρηση της αξίας τους, το ΣΕΔΕ επιβραβεύει τις
εταιρείες που επενδύουν στον περιορισμό της εκπομπής διοξειδίου του
άνθρακα και, ως εκ τούτου, συμβάλλουν στην αντιμετώπιση της κλιματικής
αλλαγής.
Λόγω της οικονομικής κρίσης αλλά και του γεγονότος ότι η
προσφορά δικαιωμάτων υπερβαίνει κατά πολύ τη ζήτηση, το πλεόνασμα των
δικαιωμάτων εκπομπής συνεχώς αυξάνεται, με αποτέλεσμα την πτώση της
τιμής του άνθρακα πολύ κάτω από τα εκτιμώμενα κατά τη δημιουργία του
ΣΕΔΕ επίπεδα. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε συνεπώς μέτρα με στόχο την
αναβολή του πλειστηριασμού μέρους των πιστώσεων.
Το Συμβούλιο των
Υπουργών της Ευρωπαϊκής Ενωσης πρόκειται να ψηφίσει την εν λόγω
νομοθεσία, όταν θα συνεδριάσει στις 16 και 17 Δεκεμβρίου. Τα μέτρα για
την ώθηση της τιμής των δικαιωμάτων εκπομπής διοξειδίου του άνθρακα θα
μπορούν στη συνέχεια να τεθούν σε εφαρμογή από την Επιτροπή στο πλαίσιο
των αρμοδιοτήτων που της έχουν ανατεθεί.
(από την εφημερίδα "ΗΜΕΡΗΣΙΑ", 12/12/2013)