Του Α. Γ. Χριστοδουλάκη
Περίπου 20 μήνες μετά την εξαγορά των μετοχών που κατείχε η Aramco στη Motor Oil, από τον όμιλο Βαρδινογιάννη, το διυλιστήριο εισέρχεται στη «μετα-αραβική» εποχή με επενδύσεις της τάξεως των 500 εκατ. δολαρίων που βρίσκονται σε εξέλιξη και έχουν έναν συγκεκριμένο σκοπό: να διευρύνουν την «γκάμα» των αργών πετρελαίων που διυλίζει η μονάδα και να διαφοροποιήσουν τις πηγές προμήθειας αργού πετρελαίου, αφού τα τελευταία 10 χρόνια επεξεργαζόταν σχεδόν αποκλειστικά αργό πετρέλαιο προερχόμενο από τα «πηγάδια» της Aramco. Οι νέοι προμηθευτές είναι πλέον οι Ρώσοι και οι Καζάχοι, που ενδιαφέρονται και για τον αγωγό Μπουργκάς - Αλεξανδρούπολης.
Την περίοδο 2005-2006 αλλά ως και σήμερα οι τιμές του αργού πετρελαίου αυξήθηκαν σημαντικά διεθνώς και έφθασαν ως και τα 70 δολάρια το βαρέλι, ενώ αντίστοιχη άνοδο είχαν και τα προϊόντα του αργού πετρελαίου τα οποία χρησιμοποιούνται ευρέως (βενζίνες, ντίζελ, κηροζίνες) και τα περιθώρια διύλισης για τα διυλιστήρια της Μεσογείου.
Με την αύξηση κερδών και τιμής της μετοχής ο όμιλος, που διευθύνεται από τον κ. Β. Βαρδινογιάννη έχοντας πλειοψηφικό πακέτο των μετοχών πάνω από 65%, πούλησε μέσω της εταιρείας Petroshares σημαντικό μέρος των μετοχών που αγόρασε από την Aramco σε ξένους θεσμικούς επενδυτές.
To placement έγινε στις 23 Μαρτίου του 2006, με τη διάθεση 6,5 εκατομμυρίων μετοχών (περίπου 5,5% του κεφαλαίου) σε ξένους στην τιμή των 22,44 ευρώ και είσπραξη 146 εκατ. ευρώ, δηλαδή το 40% των επενδύσεων που έχει κάνει από τότε ο όμιλος στο διυλιστήριο.
Από το 2005 ξεκίνησε το επενδυτικό πρόγραμμα ανεξαρτητοποίησης από το αργό πετρέλαιο της Aramco. Παράλληλα πέρυσι το φθινόπωρο ξεκίνησε «προξενιό» της Motor Oil με τη ρωσική Lukοil. Οι συνομιλίες Motor Oil - Lukοil συνεχίστηκαν για αρκετό χρονικό διάστημα, αλλά σε κάποια στιγμή «πάγωσαν» λόγω της διαφορετικής προσέγγισης του κ. Β. Βαρδινογιάννη με τον Βαγκίντ Αλεκπέροφ. Ο τελευταίος είναι ο πρόεδρος της Lukοil και στενός φίλος και συνεργάτης του προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν, και μάλιστα έχει το ίδιο χόμπι με τον ρώσο πρόεδρο, τη σκοποβολή. Λέγεται ότι κατά τις μυστικές επισκέψεις του στην Αθήνα ο κ. Αλεκπέροφ επισκέφθηκε κατ' επανάληψη τις ολυμπιακές εγκαταστάσεις της σκοποβολής στο Μαρκόπουλο Μεσογαίας και εντυπωσίασε τους παρισταμένους με τις επιδόσεις του.
Πάντως στις συνεργασίες η πάγια πολιτική των Ρώσων είναι να αποκτούν τον απόλυτο έλεγχο των εταιρειών με τις οποίες διαπραγματεύονται, γι' αυτό και το προξενιό δεν κατέληξε σε γάμο.
Προσφάτως το διυλιστήριο αποφάσισε να κατασκευάσει νέα μονάδα παραγωγής μαζούτ από την πρωτογενή επεξεργασία αργού πετρελαίου (και όχι από τη μονάδα υδρογονοπυρόλυσης, του γνωστού hydrocracking), δηλαδή μονάδα ατμοσφαιρικής απόσταξης δυναμικότητος περίπου 60.000 βαρελιών την ημέρα. Με τη νέα επένδυση η συνολική δυναμικότητα του διυλιστηρίου θα φθάσει τα 170.000 βαρέλια την ημέρα, περίπου 9 εκατομμύρια μετρικούς τόνους ετησίως. Τα προϊόντα που θα παράγει σε λίγο καιρό το διυλιστήριο των Αγίων Θεοδώρων θα είναι προσαρμοσμένα στις νέες, αυστηρές κοινοτικές προδιαγραφές, άρα θα μπορούν να εξαχθούν σε «δύσκολες» αγορές, όπως η αμερικανική και η δυτικοευρωπαϊκή.
Στην ουσία, εξυπηρετώντας πελάτες της που χρησιμοποιούν μαζούτ πρωτογενούς παραγωγής, η Motor Oil προετοιμάζεται για τη διύλιση πολλών και διαφορετικών ειδών αργού πετρελαίου, αφού όσον καιρό διαρκούσε η συμμαχία με την Aramco διύλιζε 100.000 τόνους σαουδαραβικού πετρελαίου.
Το τελευταίο χρονικό διάστημα σε διεθνές επίπεδο αρχίζει να χρησιμοποιείται περισσότερο το ρωσικό πετρέλαιο, αλλά και το καζακικό, γεγονός που αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Ο κ. Βαρδινογιάννης έχει «χτίσει» άριστες σχέσεις με την κρατική καζαχική εταιρεία πετρελαίων Kazmynai, η οποία ελέγχεται πλήρως από τον καζάχο πρόεδρο κ. Νουσουλτάν Ναζαρμπάγεφ και τους στενούς συνεργάτες του. Οι καλές σχέσεις δεν σημαίνουν απαραιτήτως και μετοχική συνεργασία, όπως λέγεται στην αγορά, αλλά οπωσδήποτε ότι οι Καζάχοι μπαίνουν στον χορό των προμηθευτών της Motor Oil.
Τέλος, ο όμιλος, μέσω της εταιρείας Korinthos Exploration που έχει έδρα το Χιούστον του Τέξας, αναπτύσσει και την ερευνητική δραστηριότητα για αργό πετρέλαιο σε Αίγυπτο και Υεμένη, μάλιστα στην Αίγυπτο αντλεί ήδη ποσότητες αργού.
(Το Βήμα, 24/6/07)