Λαμβάνοντας υπόψη το σκεπτικό της υπ’ αριθ. 1888/2020 απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας, τις απόψεις των συμμετεχόντων στις προηγηθείσες διαβουλεύσεις[1], για την επίτευξη των ως άνω σκοπών δημοσίου συμφέροντος και την εξασφάλιση κανονιστικής σταθερότητας δια της πρόβλεψης ρυθμίσεων που θα εναρμονίζονται με την πρόσφατη κρίση του ΣτΕ, η ΡΑΕ θέτει δια του παρόντος σε δημόσια διαβούλευση τις προτεινόμενες ρυθμίσεις για την αναμόρφωση του πλαισίου του Κώδικα Προμήθειας Ηλεκτρικής Ενέργειας σε Πελάτες (εφεξής: «ΚΠΗΕ», ΦΕΚ Β΄ 832/2013) για την αλλαγή Προμηθευτή, με σκοπό την υποβολή ακολούθως Γνώμης στο ΥΠΕΝ κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 138 του ν. 4001/2011.
Α. Ως προς την άσκηση του δικαιώματος του Πελάτη για αλλαγή Προμηθευτή
Σε περίπτωση που παρέλθει άπρακτη η προθεσμία εξόφλησης του δεύτερου κατά σειρά Λογαριασμού, ο Προμηθευτής δύναται, σύμφωνα με τη διάταξη της παρ. 6 του άρθρου 39 ΚΠΗΕ, να υποβάλει στον αρμόδιο Διαχειριστή εντολή απενεργοποίησης μετρητή φορτίου λόγω ληξιπρόθεσμων οφειλών του Πελάτη. Η υποβολή εντολής απενεργοποίησης συνεπάγεται σε κάθε περίπτωση την επισήμανση του Πελάτη – οφειλέτη ως υπερήμερου στο πληροφοριακό σύστημα του Διαχειριστή (debt flagging).
Η επισήμανση του Πελάτη ως υπερήμερου οφειλέτη (ενδεικτικά με κόκκινη ένδειξη) στο πληροφοριακό σύστημα του αρμόδιου Διαχειριστή αίρεται σε περίπτωση ολοσχερούς εξόφλησης της οφειλής. Σε περίπτωση σύναψης διακανονισμού, η επισήμανση του Πελάτη μεταβάλλεται (ενδεικτικά με πράσινη ένδειξη), προκειμένου να αποτυπώνει την αλλαγή στην κατάσταση του Πελάτη. Ο Προμηθευτής φέρει την ευθύνη έγκαιρης και με ακρίβεια ενημέρωσης του Διαχειριστή σχετικά με τα ανωτέρω.
Η υποβολή εντολής απενεργοποίησης συνεπάγεται την αναστολή άσκησης από τον Πελάτη με ληξιπρόθεσμες οφειλές του δικαιώματός του περί αλλαγής Προμηθευτή (debt blocking). Ο Πελάτης θα δύναται να καταγγείλει τη σύμβαση προμήθειας, προκειμένου να ασκήσει το δικαίωμα αλλαγής Προμηθευτή, μόνον εάν εξοφλήσει ή διακανονίσει το χρέος του με τον Προμηθευτή. Εισάγεται συναφώς υποχρέωση από πλευράς του Προμηθευτή να προτείνει στον Πελάτη διακανονισμό της οφειλής με εύλογους όρους, λαμβάνοντας υπόψη το προφίλ του Πελάτη (ιδίως την κατηγορία Πελάτη, το ύψος της οφειλής, την ιστορικότητα των καταναλώσεων και τη συνέπεια του Πελάτη ως προς την εκπλήρωση των οικονομικών του υποχρεώσεων κατά τη διάρκεια της σύμβασης).
Εάν ο Προμηθευτής δεν ασκήσει το δικαίωμα υποβολής εντολής απενεργοποίησης του μετρητή του κατά τα ανωτέρω υπερήμερου Πελάτη του, ο Πελάτης δύναται να καταγγείλει τη σύμβαση προμήθειας, προκειμένου να αλλάξει Προμηθευτή, παρά την ύπαρξη ληξιπρόθεσμων οφειλών και ανεξαρτήτως του ύψους αυτών. Σε συνέχεια της αλλαγής Προμηθευτή, ο παλαιός Προμηθευτής που αμέλησε να υποβάλει εντολή απενεργοποίησης στερείται πλέον του δικαιώματος να αιτηθεί την αποκοπή του Πελάτη.
Β. Ως προς τη δυνατότητα του παλαιού Προμηθευτή να υποβάλει εντολή απενεργοποίησης μετρητή λόγω ληξιπρόθεσμων οφειλών
Μετά την αλλαγή Προμηθευτή, κατόπιν καταγγελίας της σύμβασης Προμήθειας:
α) από τον Προμηθευτή, δυνάμει της διάταξης της παρ. 6 (γ) του άρθρου 39 ΚΠΗΕ, ο τελευταίος διατηρεί το δικαίωμα να υποβάλει στον Διαχειριστή εντολή απενεργοποίησης της παροχής του Πελάτη, ακόμη και εάν έχει συναφθεί σύμβαση προμήθειας με νέο Προμηθευτή, εφόσον ο Πελάτης έχει ληξιπρόθεσμες οφειλές από δύο τουλάχιστον Λογαριασμούς που εκδόθηκαν ενόσω η σύμβαση προμήθειας με τον παλαιό Προμηθευτή ήταν ακόμη ενεργή και ο παλαιός Προμηθευτής είχε υποβάλει εντολή απενεργοποίησης της παροχής, σύμφωνα με την παρ. 6 του άρθρου 39 ΚΠΗΕ.
β) από τον Πελάτη (ή τον νέο Προμηθευτή μετά από σχετική εξουσιοδότηση), εάν ο Πελάτης έχει διακανονίσει την οφειλή του με τον παλαιό Προμηθευτή, ο τελευταίος διατηρεί το δικαίωμα να υποβάλει στον Διαχειριστή εντολή απενεργοποίησης της παροχής του Πελάτη, σε περίπτωση αθέτησης του διακανονισμού από πλευράς του Πελάτη, υπό την προϋπόθεση ότι ο παλαιός Προμηθευτής είχε υποβάλει εντολή απενεργοποίησης της παροχής, σύμφωνα με την παρ. 6 του άρθρου 39 ΚΠΗΕ, καθώς και ότι επεσήμανε τον Πελάτη ως υπερήμερο λόγω αθέτησης του διακανονισμού, υποβάλλοντας σχετικό αίτημα επισήμανσης στον αρμόδιο Διαχειριστή το αργότερο εντός δύο (2) μηνών από την αθέτηση του διακανονισμού.
Ο παλαιός Προμηθευτής δύναται να ασκήσει το δικαίωμα υποβολής εντολής απενεργοποίησης της παροχής υπό τις κάτωθι σωρευτικές προϋποθέσεις:
- μετά την παρέλευση δέκα (10) τουλάχιστον εργάσιμων ημερών («cooling - off period») από την ημερομηνία επισήμανσης του πρώην Πελάτη ως υπερήμερου οφειλέτη λόγω αθέτησης διακανονισμού. Η εν λόγω επισήμανση κοινοποιείται στον Πελάτη με κάθε πρόσφορο μέσο ταυτόχρονα με την υποβολή της στον αρμόδιο Διαχειριστή. Το δικαίωμα του παλαιού Προμηθευτή ασκείται εφόσον εντός του ως άνω διαστήματος δεν εξοφληθεί ολοσχερώς η ληξιπρόθεσμη οφειλή ή δεν συναφθεί νέος διακανονισμός.
- εντός αποκλειστικής προθεσμίας δώδεκα (12) μηνών, η οποία υπολογίζεται για την περίπτωση (α) ως αρχόμενη από την ημερομηνία ολοκλήρωσης της αλλαγής Προμηθευτή, ενώ για την περίπτωση (β) από την ημερομηνία επισήμανσης του Πελάτη ως υπερήμερου λόγω αθέτησης διακανονισμού. Δηλαδή, στην περίπτωση της αθέτησης διακανονισμού, η εκκίνηση της δωδεκάμηνης περιόδου προβλέπεται ως δυναμική, με την έννοια ότι σε περίπτωση σύναψης νέου διακανονισμού μετά την αθέτηση του παλαιού, θα εκκινεί νέα δωδεκάμηνη περίοδος από την εκ νέου επισήμανση του Πελάτη ως υπερήμερου λόγω αθέτησης του νέου διακανονισμού.
Διευκρινίζεται ότι, σε περίπτωση που έχουν συντελεσθεί διαδοχικές αλλαγές Προμηθευτή, όλοι οι προηγούμενοι Προμηθευτές διατηρούν αυτοτελές δικαίωμα υποβολής εντολής απενεργοποίησης, κατά τους ανωτέρω όρους.
Η διαδικασία επισήμανσης του οφειλέτη ως υπερήμερου και η δήλωση της υποβολής εντολής απενεργοποίησης διενεργούνται μέσω του πληροφοριακού συστήματος της ΔΕΔΔΗΕ. Οι λεπτομέρειες εφαρμογής καθορίζονται στον ΚΔΕΔΔΗΕ και στο Εγχειρίδιο Εκπροσώπησης Μετρητών και Περιοδικής Εκκαθάρισης, βάσει απόφασης ΡΑΕ.
Η ως άνω ρύθμιση θα προβλέπεται στο σύνολό της (Α και Β) ως μεταβατική και θα αξιολογηθεί η αναγκαιότητα και η αποτελεσματικότητά της με το πέρας του πρώτου έτους εφαρμογής της.
Στο πλαίσιο της παρούσας διαβούλευσης, προσκαλούνται όλοι οι ενδιαφερόμενοι να υποβάλουν τα σχόλια και τις παρατηρήσεις τους, έως και τις 28.05.21, στην ηλεκτρονική διεύθυνση: [email protected]. Η ΡΑΕ, μετά τη λήξη της Δημόσιας Διαβούλευσης, με την επιφύλαξη των διατάξεων της παρ. 3 του άρθρου 5 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας (ν. 2690/1999, ΦΕΚ Α΄ 45), θα δημοσιοποιήσει κατάλογο των συμμετεχόντων στη διαβούλευση, καθώς και το περιεχόμενο των επιστολών που υποβλήθηκαν, με εξαίρεση την περίπτωση κατά την οποία ο αποστολέας αιτείται τη μη δημοσιοποίηση των στοιχείων του ή/και των απόψεών του.
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
Ενδεικτική διατύπωση των διατάξεων των άρθρων 39 και 42 ΚΠΗΕ
Άρθρο 39 - Εξόφληση λογαριασμών
Α. Τροποποιείται η παρ. 6 του άρθρου 39, η οποία διαμορφώνεται ως εξής:
- Αν ο Λογαριασμός Κατανάλωσης δεν εξοφληθεί εντός της οριζόμενης προθεσμίας, ο Προμηθευτής προβαίνει στις ακόλουθες ενέργειες:
α. αναγράφει το ποσό της ληξιπρόθεσμης οφειλής στον αμέσως επόμενο λογαριασμό και προσθέτει το ποσό αυτό βεβαρημένο με τον νόμιμο τόκο υπερημερίας στο συνολικό οφειλόμενο ποσό του νέου λογαριασμού που ο Πελάτης οφείλει να καταβάλει εντός της κανονικής προθεσμίας εξόφλησης του νέου λογαριασμού.
β. Αν παρέλθει άπρακτη και η δεύτερη κατά σειρά προθεσμία εξόφλησης, ο Προμηθευτής δύναται να υποβάλει στον αρμόδιο διαχειριστή εντολή απενεργοποίησης μετρητή φορτίου λόγω ληξιπρόθεσμων οφειλών. Η εντολή αυτή, η οποία κοινοποιείται υποχρεωτικώς προς τον Πελάτη, συνεπάγεται την επισήμανση του Πελάτη ως υπερήμερου στο πληροφοριακό σύστημα του αρμόδιου Διαχειριστή. Η εν λόγω επισήμανση αίρεται σε περίπτωση ολοσχερούς εξόφλησης της οφειλής ή μεταβάλλεται σε περίπτωση σύναψης διακανονισμού, με ευθύνη του Προμηθευτή, ο οποίος οφείλει να ενημερώνει εγκαίρως και με ακρίβεια τον αρμόδιο Διαχειριστή σχετικά με τα ανωτέρω.
γ. Αν η ληξιπρόθεσμη οφειλή δεν εξοφληθεί εντός δέκα (10) ημερών από την κοινοποίηση στον Πελάτη της εντολής απενεργοποίησης μετρητή φορτίου, ο Προμηθευτής δύναται να καταγγείλει τη Σύμβαση Προμήθειας υποβάλλοντας στον αρμόδιο διαχειριστή δήλωση παύσης εκπροσώπησης, ενημερώνοντας ανάλογα τον Πελάτη.
Β. Τροποποιείται η παρ. 9 του άρθρου 39, η οποία διαμορφώνεται ως εξής:
- Σε Πελάτες οι οποίοι είναι πιθανόν να αντιμετωπίζουν δυσχέρεια ή αδυναμία αποπληρωμής λογαριασμών κατανάλωσης, ο Προμηθευτής υποχρεούται να παρέχει, πέραν των προβλέψεων της παραγράφου 3, ειδικά προγράμματα ρύθμισης εξόφλησης λογαριασμών ή διακανονισμού παλαιότερων οφειλών, ιδίως μέσω δόσεων, με εύλογους όρους σύμφωνα με το προφίλ του Πελάτη (ιδίως κατηγορία Πελάτη, ύψος ληξιπρόθεσμης οφειλής, ιστορικό κατανάλωσης, συνέπεια στην εκπλήρωση των οικονομικών υποχρεώσεων του Πελάτη κατά τη διάρκεια της σύμβασης Προμήθειας). Για την αποφυγή διακρίσεων μεταξύ Πελατών, ο Προμηθευτής υποχρεούται να θέτει διαφανή και εύκολα επαληθεύσιμα κριτήρια εφαρμογής των προσφερόμενων προγραμμάτων. Τα προγράμματα πρέπει να διασφαλίζουν την αποπληρωμή των υποχρεώσεων, λαμβάνοντας υπόψη και τις τρέχουσες καταναλώσεις σε ηλεκτρική ενέργεια έκαστου Πελάτη. Ο Προμηθευτής οφείλει να ενημερώνει τους Πελάτες που δύνανται να ενταχθούν σε ειδικά προγράμματα.
Άρθρο 42 – Αλλαγή Προμηθευτή
Α. Αντικαθίσταται το τρίτο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 42 ΚΠΗΕ, η οποία διαμορφώνεται ως εξής:
- Η αλλαγή Προμηθευτή επιτρέπεται μετά από προηγούμενη έγγραφη καταγγελία της Σύμβασης Προμήθειας. Η εν λόγω καταγγελία λαμβάνει χώρα είτε από τον ίδιο τον Πελάτη, είτε από τον νέο Προμηθευτή κατόπιν σχετικής έγγραφης εξουσιοδότησης του Πελάτη. Σε περίπτωση που υποβληθεί εντολή απενεργοποίησης μετρητή φορτίου σύμφωνα με την παρ. 6 του άρθρου 39 του παρόντος, ο Πελάτης δεν δύναται να προβεί σε καταγγελία της Σύμβασης, προς άσκηση του δικαιώματος αλλαγής Προμηθευτή, εκτός εάν προηγουμένως εξοφλήσει ολοσχερώς ή προβεί σε διακανονισμό των ληξιπρόθεσμων οφειλών του προς τον Προμηθευτή του, στο πλαίσιο της πολιτικής διακανονισμών που αυτός εφαρμόζει, εκτός εάν εμπίπτει στην παράγραφο 5 του άρθρου 34 του παρόντος.
Β. Αντικαθίσταται η δεύτερη παράγραφος στο άρθρο 42 ΚΠΗΕ ως εξής:
- Μετά την αλλαγή Προμηθευτή, κατόπιν καταγγελίας της σύμβασης Προμήθειας:
(α) από τον Προμηθευτή, ο παλαιός Προμηθευτής διατηρεί το δικαίωμα να υποβάλει στον Διαχειριστή εντολή απενεργοποίησης της παροχής του Πελάτη, ακόμη και εάν έχει συναφθεί σύμβαση προμήθειας με νέο Προμηθευτή, εφόσον ο Πελάτης έχει ληξιπρόθεσμες οφειλές από δύο τουλάχιστον Λογαριασμούς που εκδόθηκαν ενόσω η σύμβαση Προμήθειας με τον παλαιό Προμηθευτή ήταν ακόμη ενεργή και ο παλαιός Προμηθευτής είχε υποβάλει εντολή απενεργοποίησης της παροχής, σύμφωνα με την παρ. 6 του άρθρου 39 ΚΠΗΕ.
(β) από τον Πελάτη ή τον νέο Προμηθευτή κατόπιν σχετικής έγγραφης εξουσιοδότησης σύμφωνα με την παράγραφο 1 του παρόντος, ο παλαιός Προμηθευτής διατηρεί το δικαίωμα να υποβάλει στον Διαχειριστή εντολή απενεργοποίησης της παροχής, σε περίπτωση μη τήρησης από τον Πελάτη των όρων του διακανονισμού των ληξιπρόθεσμων οφειλών, υπό την προϋπόθεση ότι ο παλαιός Προμηθευτής αφενός είχε υποβάλει εντολή απενεργοποίησης της παροχής, σύμφωνα με την παρ. 6 του άρθρου 39 του παρόντος Κώδικα, αφετέρου έχει επισημάνει τον Πελάτη ως υπερήμερο, υποβάλλοντας εντολή επισήμανσης στον αρμόδιο Διαχειριστή εντός δύο (2) μηνών από την περιέλευση του Πελάτη σε υπερημερία λόγω αθέτησης των όρων του διακανονισμού. Οι ανωτέρω εντολές επισήμανσης και απενεργοποίησης κοινοποιούνται υποχρεωτικώς και αμελλητί στον Πελάτη και τον νέο Προμηθευτή με μέριμνα του παλαιού Προμηθευτή.
Το δικαίωμα του παλαιού Προμηθευτή να υποβάλει στον αρμόδιο Διαχειριστή εντολή απενεργοποίησης της παροχής δύναται να ασκηθεί μετά την παρέλευση δέκα (10) τουλάχιστον εργάσιμων ημερών από την επισήμανση του Πελάτη ως υπερήμερου λόγω αθέτησης του διακανονισμού, η οποία κοινοποιείται υποχρεωτικώς στον Πελάτη με κάθε πρόσφορο μέσο ταυτόχρονα με την υποβολή της εντολής επισήμανσης στον αρμόδιο Διαχειριστή, εφόσον εντός του ως άνω διαστήματος δεν εξοφληθεί ολοσχερώς η ληξιπρόθεσμη οφειλή ή δεν συναφθεί νέος διακανονισμός.
(γ) Σε κάθε περίπτωση, το δικαίωμα του παλαιού Προμηθευτή να υποβάλει στον αρμόδιο Διαχειριστή εντολή απενεργοποίησης της παροχής ασκείται εντός αποκλειστικής προθεσμίας δώδεκα (12) μηνών, η οποία άρχεται για την περίπτωση (α) από την ημερομηνία ολοκλήρωσης της αλλαγής Προμηθευτή, ενώ για την περίπτωση (β) από την ημερομηνία επισήμανσης του Πελάτη ως υπερήμερου λόγω αθέτησης διακανονισμού. Σε περίπτωση μη τήρησης των όρων του νέου διακανονισμού που συνάπτεται μετά την αθέτηση των όρων του αρχικού, εκκινεί νέα δωδεκάμηνη προθεσμία για την άσκηση του ανωτέρω δικαιώματος του παλαιού Προμηθευτή από την επισήμανση του Πελάτη ως υπερήμερου λόγω μη τήρησης των όρων του νέου διακανονισμού.
Γ. Οι υφιστάμενες παράγραφοι 2 έως 5 του άρθρου 42 αναριθμούνται σε παραγράφους 3 έως 6 αντίστοιχα.
[1] Δημόσια Διαβούλευση: https://www.rae.gr/2020/12/02/%ce%b4%ce%b7%ce%bc%ce%bf%cf%83%ce%b9%ce%b1-%ce%b4%ce%b9%ce%b1%ce%b2%ce%bf%cf%85%ce%bb%ce%b5%cf%85%cf%83%ce%b7-%cf%83%cf%87%ce%b5%cf%84%ce%b9%ce%ba%ce%b1-%ce%bc%ce%b5-%cf%84%ce%b7-%cf%83%ce%ba%ce%bf/
Συμπληρωματική Δημόσια Διαβούλευση: https://www.rae.gr/2021/02/19/%cf%83%cf%85%ce%bc%cf%80%ce%bb%ce%b7%cf%81%cf%89%ce%bc%ce%b1%cf%84%ce%b9%ce%ba%ce%ae-%ce%b4%ce%b7%ce%bc%cf%8c%cf%83%ce%b9%ce%b1-%ce%b4%ce%b9%ce%b1%ce%b2%ce%bf%cf%8d%ce%bb%ce%b5%cf%85%cf%83%ce%b7/