Αυξάνεται ο έλεγχος της Κομισιόν στις αποζημιώσεις που
χορηγεί η ΕΕ στη Βουλγαρία για τους απενεργοποιημένους αντιδραστήρες του
πυρηνικού σταθμού "Κοζλοντούι". Οι Βρυξέλλες θα καθιερώσουν
προϋποθέσεις για την χορήγηση των ποσών, θα περιορίσουν τις δυνατότητες
αξιοποίησής τους και θα επιβάλλουν αυστηρότερο έλεγχο στην χρήση τους. Αυτή
είναι η πρόταση του Συμβουλίου της ΕΕ, που εξετάζεται στην Επιτροπή
Βιομηχανίας, Έρευνας και Ενέργειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Η ΕΕ προτείνει στο μέλλον η Βουλγαρία να μην μπορεί να χρησιμοποιεί τις
αποζημιώσεις για την βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας και την οικολογία,
για τον εκσυγχρονισμό των ενεργειακών μονάδων και για νέες υποδομές, ανακοίνωσε
το Γραφείο Τύπου του Βουλγάρου ευρωβουλευτή, Ιβάιλο Κάλφιν. Μέχρι στιγμής
περίπου το 43% των ποσών χρησιμοποιούνταν για την μείωση των επιπτώσεων από την
πρόωρη απενεργοποίηση των τεσσάρων μικρών αντιδραστήρων του πυρηνικού σταθμού
"Κοζλοντούι", αλλά σύμφωνα με τις Βρυξέλλες αυτό καθυστερεί την
αποσυναρμολόγηση των αντιδραστήρων.
Για τον λόγο από το 2014 τα χρήματα θα κατευθύνονται μοναδικά προς την
αποσυναρμολόγηση των αντιδραστήρων και την επεξεργασία των αναλωμένων πυρηνικών
καυσίμων, καθώς και για έλεγχο, επίβλεψη και εκτέλεση του προγράμματος.
Για να μπορεί να λαμβάνει τις αποζημιώσεις και στο εξής έως την 1 Ιανουαρίου
του 2014 η Βουλγαρία πρέπει να παρουσιάσει χρονοδιάγραμμα των εργασιών και
υπολογισμό των δαπανών της απενεργοποίησης των αντιδραστήρων. Εάν εκπληρώσει
τις προϋποθέσεις αυτές η χώρα θα μπορεί να υπολογίζει έως το 2020 σε συνολικά
208,5 εκ. ευρώ, που είναι κατά 50% λιγότερο από τα απαραίτητα για το σκοπό 450
εκ. ευρώ.
Το Συμβούλιο της ΕΕ και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προγραμματίζουν να αυξάνουν
τον έλεγχο στην εκπλήρωση του προγράμματος για τον πυρηνικό σταθμό "Κοζλοντούι",
που κατά τη γνώμη τους μέχρι στιγμής ήταν ανεπαρκής.
Επίσης για το 2015 προβλέπεται να προετοιμαστεί ενδιάμεση έκθεση από την οποία
θα εξαρτηθεί εάν η χρηματοδότηση θα συνεχιστεί και πώς θα κατανεμηθούν τα ποσά
μεταξύ των πυρηνικών σταθμών της Βουλγαρίας, Λιθουανίας και Σλοβενίας, όπου
επίσης πρόωρα απενεργοποιήθηκαν αντιδραστήρες. Το 2020 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα
προετοιμάσει γενική εκτίμηση της εκπλήρωσης του προγράμματος.
Οι Βρυξέλλες προβλέπουν ακόμα η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης
(OLAF) να μπορεί να παρακολουθεί την κατανάλωση των χρημάτων, και για διαφθορά
και καταχρήσεις στην διάρκεια της διαδικασίας.
Σύμφωνα με το πρόγραμμα της Σόφιας η αποσυναρμολόγηση των τουρμπίνων πρέπει να
ολοκληρωθεί έως το 2020. Το 2013 η Βουλγαρία έχει να λάβει ακόμα μία δόση,
ύψους 867,8 εκ.ευρώ από την ΕΕ ως αποζημιώσεις για το κλείσιμο των τεσσάρων
αντιδραστήρων του πυρηνικού σταθμού "Κοζλοντούι". Σύμφωνα με τους
υπολογισμούς της Σόφιας όμως το κόστος της απενεργοποίησης των αντιδραστήρων θα
ανέλθει συνολικά σε 1δις. 860 εκ. ευρώ.
Η πρόταση θα εξεταστεί εκ νέου τον Οκτώβριο.