Με μία φράση-κλειδί, η Λευκωσία, με τη βοήθεια της Αθήνας, κατάφερε να κερδίσει μία σημαντική μάχη στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που έληξε χθες και να εξασφαλίσει στα τελικά συμπεράσματα της συνόδου μία αποφασιστική αντίδραση από τους Ευρωπαίους εταίρους έναντι των κλιμακούμενων προκλητικών ενεργειών της Άγκυρας στην κυπριακή ΑΟΖ.
Έτσι, στο κείμενο των συμπερασμάτων της συνόδου κορυφής των 28 αρχηγών της Ε.Ε. περιελήφθη η φράση ότι «η αναγνώριση όλων των κρατών-μελών είναι απαραίτητο συστατικό της ενταξιακής διαδικασίας», όπως είχε δημοσιεύσει αποκλειστικά χθες η «Κ». Η συγκεκριμένη αναφορά κρίνεται ιδιαιτέρως σημαντική, καθώς η μη αναγνώριση της Κύπρου από την Τουρκία είναι η αρχή όλων των προβλημάτων μεταξύ των δύο χώρων και «ο λόγος που το τουρκικό σκάφος κάνει αυτή τη στιγμή έρευνες στην κυπριακή ΑΟΖ», όπως τονίζουν αρμόδιες πηγές.
Σε δηλώσεις του μετά την ολοκλήρωση της συνόδου κορυφής, ο πρωθυπουργός Αντ. Σαμαράς, που εκπροσώπησε την Κύπρο λόγω της ασθένειας του κ. Ν. Αναστασιάδη, ανέφερε: «Eίχα την εξουσιοδότηση να παρουσιάσω τις θέσεις του προέδρου της Κύπρου, που είναι κοινές με τις δικές μου, για τις προκλήσεις της Τουρκίας στην κυπριακή ΑΟΖ». «Υπάρχει μια σημαντική απόφαση όπου η Ευρώπη καλεί την Τουρκία να σεβαστεί την Κύπρο, τα χωρικά της ύδατα και τα κυριαρχικά της δικαιώματα στην ΑΟΖ, καθώς υπενθύμισε ότι κάθε υποψήφια χώρα, άρα και η Τουρκία, είναι υποχρεωμένη να αναγνωρίσει όλα τα κράτη-μέλη και την Κύπρο», πρόσθεσε ο κ. Σαμαράς.
Παράλληλα, ο εκπρόσωπος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, δήλωνε «ιδιαίτερα ικανοποιημένος» για τα αυστηρά μηνύματα που έστειλε η Ε.Ε. στο υψηλότερο επίπεδό της, αυτό των αρχηγών των κρατών-μελών. Τόνισε, επίσης, τη σημασία που έχει το γεγονός ότι η συγκεκριμένη αναφορά το 2005 είχε υπάρξει με τη μορφή δήλωσης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σήμερα, όμως, επανέρχεται σε επίπεδο αρχηγών κρατών-μελών.
Από την Τετάρτη το πρωί η κυπριακή πλευρά ξεκίνησε τις επαφές της με το γραφείο του απερχόμενου προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Χέρμαν βαν Ρομπέι. Στόχος ήταν να περιληφθεί στο τελικό κείμενο των συμπερασμάτων ειδική αυστηρή αναφορά για την Τουρκία. Ενώ το πρώτο σχέδιο των συμπερασμάτων ήταν μάλλον απογοητευτικό για την κυπριακή κυβέρνηση, καθώς δεν είχε τον αυστηρό τόνο και την ένταση που επιθυμούσε, αμέσως ξεκίνησε δεύτερος γύρος επικοινωνίας με το γραφείο του κ. Ρομπέι και δεύτερο προσχέδιο. Το τρίτο προσχέδιο ήταν το τελικό, στο οποίο προστέθηκε η επίμαχη φράση από την κυπριακή και ελληνική πλευρά, καθώς ο κ. Αντώνης Σαμαράς εκπροσωπούσε τον Κύπριο πρόεδρο, Νίκο Αναστασιάδη, ο οποίος βρισκόταν σε νοσοκομείο των Βρυξελλών με ρινορραγία.
«Δεν την περίμενε κανένας από τους αρχηγούς αυτή τη φράση», έλεγε Κύπριος αξιωματούχος, ενώ κατά τη διάρκεια της συνόδου ο μόνος αρχηγός που έκανε παρέμβαση ζητώντας μια πιο ήπια προσέγγιση ήταν ο Βρετανός πρωθυπουργός Ντέιβιντ Κάμερον. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο κ. Σαμαράς του απάντησε και ακολούθησε, στη διάρκεια της συνόδου, σύγκρουση μεταξύ τους. Εκτός από τον Έλληνα πρωθυπουργό, την κυπριακή θέση υπερασπίστηκε και η Γερμανίδα καγκελάριος Αγκελα Μέρκελ, η οποία είπε ότι «δεν υπάρχει κράτος που να μην έχει ΑΟΖ, γιατί να μην έχει η κυπριακή δημοκρατία;».
Τη σημασία της απόφασης ως σαφούς μηνύματος προς την Τουρκία υπογράμμισε επίσης ο υπουργός Εξωτερικών Ευάγγελος Βενιζέλος, δηλώνοντας ότι «δεν μπορεί μια χώρα να έχει φιλοδοξίες να γίνει μέλος της Ε.Ε. χωρίς να αναγνωρίζει ένα από τα κράτη-μέλη της Ε.Ε.».